Cytologia - badanie, które ratuje życieWydawałoby się, że regularne badania cytologiczne są dla większości kobiet oczywistością w sytuacji, gdy z powodu raka szyjki macicy umiera w Polsce ponad połowa chorujących. Okazuje się jednak, że tylko 45 % kobiet w wieku między 20 a 50 lat wykonuje regularnie badania ginekologiczne, a prawie 20 % nigdy nie miało cytologii. Trudno ocenić, dlaczego część kobiet rezygnuje z możliwości wykrycia wczesnych postaci raka szyjki macicy i tzw. stanów przedrakowych, z których może rozwinąć się nowotwór.

Nie należy przedwcześnie się bać – nieprawidłowy wynik cytologiczny nie jest automatycznie diagnozą choroby onkologicznej. Może wynikać m.in. z przewlekłego stanu zapalnego czy infekcji przenoszonych drogą płciową. Każdy wątpliwy lub nieprawidłowy wynik badania należy skonsultować z lekarzem, który podejmie decyzje dotyczące dalszego postępowania – przepisze leczenie lub rozszerzy diagnostykę o np. kolposkopię.

Na cytologię najlepiej zgłosić się pomiędzy 10 a 18 dniem cyklu. Nie wykonuje się jej wcześniej niż 4 dni po miesiączce i później niż 4 dni przed kolejną. Co najmniej 24 godziny przed badaniem kobieta nie powinna współżyć, a minimum 4 dni przed badaniem nie stosować tamponów, irygacji pochwy i leków dopochwowych.

Obecnie w Polsce wykonuje się cytologię tradycyjną (konwencjonalną) oraz płynną (inaczej: na podłożu płynnym, LBC, cienkowarstwową, jednowarstwową). Badanie cytologiczne polega na pobraniu specjalną szczoteczką wymazu z powierzchni tarczy i kanału szyjki macicy, a następnie pokryciu pobranym materiałem powierzchni szkiełka mikroskopowego i utrwaleniu rozmazu specjalnym utrwalaczem (cytologia tradycyjna) lub umieszczeniu końcówki szczoteczki z materiałem w pojemniku ze specjalnym płynem, który zapobiega uszkodzeniu i umożliwia zachowanie kształtu komórek pobranych ze śluzówki pochwy (cytologia LBC).

Oba rodzaje badania pozwalają wykryć nieprawidłowe zmiany w obrębie szyjki macicy, ale cytologia na podłożu płynnym jest dokładniejsza od tradycyjnej, dzięki czemu odznacza się większą wykrywalnością wszelkich nieprawidłowości. Jakość materiału pobranego metodą LBC jest lepsza, ponieważ po obróbkach laboratoryjnych pozyskany preparat mikroskopowy jest pozbawiony wszystkich niepożądanych i utrudniających odczyt domieszek np. komórek zapalnych, krwinek czerwonych, bakterii czy śluzu. Tym samym ilość wyników nieprawidłowych lub nieczytelnych zostaje ograniczona do minimum.

Na wymazie pobranym na podłożu płynnym można wykonać także inne badania, np. test na obecność wirusów brodawczaka ludzkiego (HPV), wirusów opryszczki (HSV), bakterii Chlamydia trachomatis i innych.

Czas oczekiwania na wyniki cytologii tradycyjnej to ok. 7 dni, a LBC ok. 14 dni.

W Centrum Zdrowia Kobiet wykonujemy badanie cytologiczne zarówno tradycyjne jak i LBC. Gorąco zachęcamy do wykorzystywania narzędzi, które daje współczesna medycyna do walki z rakiem.